Risico's monetair beleid niet bij lidstaten - Parlementaire monitor

Parlementaire monitor
Donderdag 1 oktober 2020
kalender

Risico's monetair beleid niet bij lidstaten

Met dank overgenomen van M.G.J. (Mark) Harbers i, gepubliceerd op woensdag 21 januari 2015, 3:23.

"De VVD staat voor een onafhankelijke Centrale Bank. Hoewel wij geen voorstander zijn van een mogelijk besluit om staatsschulden op te kopen is dat aan de onafhankelijke bank. Dat kunnen en willen we niet verbieden. Wij zitten er echter niet op te wachten de risico’s van andere landen te importeren" zo betoogde Mark Harbers gisteren in een debat met Minister Dijsselbloem in de Tweede Kamer. Bij de introductie van de Euro heeft de VVD, net als Nederlandse en Duitslandse regering gepleit voor een sterke en onafhankelijke centrale bank met een duidelijke en eenduidige opdracht: zorg dat de waarde van het geld stabiel blijft en houdt de inflatie laag. De Europese Centrale Bank (ECB) heeft hiervoor een aantal knoppen waaraan gedraaid kan worden, zoals het wijzigen van de rentestand en de mogelijkheid om geld te scheppen.

De inflatie in de Eurozone is sinds enige tijd erg laag en de ECB vreest zelfs voor deflatie, een cyclus van dalende prijzen. Om dit te voorkomen lijkt de laatste tijd de ECB een nieuwe knop op haar bestuurspaneel te willen introduceren: Quantitative Easing (QE) of Kwantitatieve Verruiming. Bij Quantitative Easing print de Europese Centrale Bank nieuw geld en koopt hiermee schulden van de overheden in de Eurozone op. Voorstanders beweren dat, omdat investeerders hun overheidsschulden verkopen aan de centrale bank, er geld vrijkomt dat geïnvesteerd kan worden in de economie. Hierdoor zou de inflatie toenemen. Ook geloven zij dat Quantitative Easing laat zien dat de centrale bankiers er alles aan zullen doen om de economie van de Eurozone te ondersteunen.

De VVD gelooft in een onafhankelijke centrale bank, zonder bemoeienis van politici. Het verleden heeft immers bewezen dat het voor politici verleidelijk is de geldpers aan te zetten om plannen te bekostigen. De VVD is niet enthousiast over het opkopen van staatschulden door de ECB. Wij zien meer nadelen dan voordelen, zoals het risico van bubbels in de economie of het risico dat de overheden bepaalde landen achterover gaan leunen en niet zelf hun economie hervormen omdat schulden toch door een ander worden opgekocht. De VVD respecteert echter ook de onafhankelijkheid van de ECB.

De VVD vindt echter ook dat politieke besluiten moeten worden genomen door democratisch verkozen politici. Het opkopen van staatsschulden door de ECB, afhankelijk van de vorm waarin dat gebeurt, risico’s van die staatsschulden van de landen naar de ECB verschuiven en daarmee naar alle lidstaten van de Eurozone gezamenlijk en hiermee uiteindelijk naar de nationale belastingbetaler. Een dergelijke keuze vindt de VVD politiek en niet aan de centrale bank. ‘’Ik zie een groot risico dat we op deze wijze via de achterdeur risico’s binnenkrijgen die we niet willen hebben’’, aldus Mark Harbers.

Een meerderheid van de Tweede Kamer deelde de zorgen van de VVD. De Kamer stemde voor een motie van de VVD waarbij de Tweede Kamer uitsprak dat een dergelijke deling van risico’s ongewenst is.