MoldaviŽ - Parlementaire monitor

Parlementaire monitor
Woensdag 19 februari 2020
kalender

MoldaviŽ

De Republiek MoldaviŽ is een Oost-Europees land dat officieel is ontstaan in 1991 na de val van de Sovjet-Unie. Het ligt tussen RoemeniŽ en OekraÔne. MoldaviŽ is ťťn van de armste landen in Europa. Het overgrote deel van de bevolking van MoldaviŽ bestaat uit Roemenen, maar er zijn OekraÔense en Russische minderheden.

MoldaviŽ heeft zijn naam te danken aan het vorstendom MoldaviŽ dat tussen de Karpaten en de Snjestr lag. Een tijd lang stond het onder Turkse invloed, tot in 1812 het Ottomaanse Rijk en het Russische Rijk een verdrag sloten, waarin werd bepaald dat BessarabiŽ en MoldaviŽ onderdeel werden van het Russische Rijk. Dit ondanks de protesten uit MoldaviŽ. In het begin behielden MoldaviŽ en BessarabiŽ nog enige autonomie, maar in 1828 werd deze autonomie ontnomen en begon een proces van russificatie. In 1860 werd het zelfs verboden onderwijs te volgen in de Roemeense taal. Hierdoor konden maar 18% van de mannen en 4% van de vrouwen lezen in MoldaviŽ.

Tijdens de Eerste Wereldoorlog lukte het BessarabiŽ (waartoe MoldaviŽ toen behoorde) om onafhankelijk te worden van het Russische Rijk. In 1941 tijdens de Tweede Wereldoorlog wist Rusland BesserabiŽ weer te veroveren. Veel BessarabiŽrs werden gedeporteerd naar SiberiŽ of andere plekken in Rusland. De Russen kwamen daarvoor in de plaats en namen allerlei hoge functies in. Het communisme werd ingevoerd, waarmee de Moldavische Sovjetrepubliek werd geboren. Na de val van de Sovjet-Unie verklaarde MoldaviŽ zich onafhankelijk. Na de onafhankelijkheid ontstond al gauw een conflict tussen de Moldavische regering en de deelrepubliek TransnistriŽ.

TransnistriŽ verklaarde zich in 1990 onafhankelijk en heeft sindsdien een eigen regering en staatshoofd. Het gebied wordt echter door geen enkel land ter wereld erkend als onafhankelijke staat. Een andere regio die ageerde tegen Moldavisch bewind was GagaoeziŽ. Deze regio kreeg in 1994 een autonome status binnen MoldaviŽ.

Rond 2000 kwam opnieuw de Moldavische Communistische Partij aan het bewind. Deze partij heeft feitelijk een centrumrechtse koers en is pro-Europees. Toen in 2007 RoemeniŽ lid werd van de EU, vroegen 800.000 Roemenen uit de republiek MoldaviŽ de Roemeense nationaliteit aan. Op 13 november 2014 sloten MoldaviŽ en de EU een associatieverdrag af.

Mihai Eminescu is de belangrijkste Moldavische poŽet in de Roemeense taal. Op sportgbebied zijn vooral worstelen, voetbal en rugby populair.

1.

Kerngegevens

hoofdstad

Chisinau

staatshoofd

President Igor Dodon (vanaf 23 december 2016)

regeringsleider

Premier Ion Chicu (vanaf 14 november 2019)

2.

Bevolking

aantal inwoners

3.364.496

% van de bevolking jonger dan 15

18.31%

% van de bevolking van 15 t/m 24

11.27%

% van de bevolking van 25 t/m 54

43.13%

% van de bevolking van 55 t/m 64

13.26%

% van de bevolking ouder dan 65

14.03%

gemiddelde levensverwachting

71.9 jaar

3.

Economie

bruto binnenlands product

$23,72 miljard

bijdrage van landbouw aan bbp

17.7%

bijdrage van industrie aan bbp

20.3%

bijdrage van dienstensector aan bbp

62%

werkloosheid

4.1%

4.

Geografie

oppervlakte

33.851 km²

laagste punt

Dniester (Nistru) 2 m

hoogste punt

Dealul Balanesti 430 m

 
Bovenstaande gegevens zijn voor een belangrijk deel gebaseerd op het CIA World Factbook.